Jod naszym przyjacielem.

Do czego jod jest nam niezbędny?

Jod w naszym organizmie jest wchłaniany w jelicie cienkim, ale także przez skórę
i błony śluzowe. 80% jodu kumuluje się w tarczycy.

Garść wiadomości o tarczycy:

Tarczyca to nieparzysty gruczoł, umiejscowiony w przedniej części szyi. Składa się
z trzech płatów, kształtem przypomina motyla. Tarczyca jest dość dużym gruczołem, potrafi ważyć od 30 do 60 gramów. Może powiększać się nieznacznie w czasie ciąży oraz cyklu miesiączkowego. Do drastycznych zmian tarczycy dochodzi przy niedoborze jodu.
Tarczyca wytwarza dwa bardzo ważne hormony: tyroksynę i.Odpowiadają one za utrzymanie prawidłowej przemiany materii oraz są niezbędne do utrzymania odpowiedniej ciepłoty ciała. Hormonom tym zawdzięczamy też odpowiednią pracę mózgu i układu nerwowego.

Miejsce jodem płynące...

Każdy z nas potrzebuje jodu. Szczęście mają ci, którzy urodzili się nad morzem.
Kto myśli teraz, że można połączyć przyjemne z pożytecznym i uzyskując złocistą opaleniznę uzyskać dużą dawkę jodu, jest w błędzie. Pomorze najbardziej bogate w jod jest zimą i jesienią rankiem. Wszystkim „skowronkom” szczerze zazdrościmy.

Trochę suchych faktów

Zapotrzebowanie na jod dla każdego z nas jest inne i zmienia się z upływem lat. Tak wiec zapoznaj się ze swoim dziennym zapotrzebowaniem:

  • Niemowlęta potrzebują 40-30 μg/osobę (μg/os)
  • Dzieci w wieku od 1-9 lat potrzebują od 70-120 μg/os
  • Młodzi chłopcy i dziewczęta od 10-18 lat potrzebują od 150-160 μg/os
  • Mężczyźni i kobiety od 19-60 lat oraz powyżej 60 lat potrzebują 160 μg/os
  • Kobiety ciężarne potrzebują 180 μg/os
  • Natomiast kobiety karmiące piersią potrzebują 200 μg/os

Niedobory jodu-poważna sprawa.

Im dalej od morza tym jodu mniej. Obszary północno-wschodniej Polski przede wszystkim ludzie mieszkający w Sudetach i na obszarze Karpat są najbardziej narażeni na niedobory jodu. Spowodowane jest to dużą odległością od morza i małymi zasobami jodu w tamtejszej glebie i wodzie. Te czynniki przyczyniły się do wysokiego zachorowania na kretynizm. Kretynizm to schorzenie objawiające się ciężkim niedorozwój umysłowym i fizycznym, niskim wzrostem, maskowatym wyrazem twarzy
i ociężałością u dzieci. Kiedyś 1/3 dzieci w Sudetach i Karpatach była dotknięta tym schorzeniem Wielu dorosłych chorowało na wole „endemiczne”. Około 10% ludności na tym obszarze cierpiało z powodu wola. Sytuacja zaczęła zmieniać po akcji „uświadamiania społeczeństwa” oraz przede wszystkim przez wprowadzenie ustawy
o jodowaniu soli kuchennej. Obecnie prawie każda sól zawiera jodek potasu w ilości od 10 do 30 mg jodu na 1 kilogram soli.

Inne poważne choroby tarczycy to:

  • Niedoczynność tarczycy
  • Przerost tarczycy

Chora tarczyca może powodować:

  • Opóźnienie rozwoju psychicznego i umysłowego
  • Poronienia

Czy można jod przedawkować?

Tak jest to możliwe, gdy bierzemy preparaty z jodem bez wiedzy i kontroli lekarza. Konsekwencje to zahamowanie syntezy hormonów tarczycy.Pamiętajmy: to lekarz powinien określić czy i jaką ilość preparatów z jodem powinniśmy przyjmować.

Gdzie znajdziemy cenny jod?

Pamiętajmy o tym, że nie samą solą żyje człowiek.
Sporo jodu możemy znaleźć w warzywach, około 1 kg warzyw może dostarczyć do naszego organizmu od 20 do 30 μg jodu.
Mleko to również dobre źródło, 1 litr mleka dostarcza nam 35 μg jodu
Niezastąpione są jednak ryby. Każdy powinien je jeść przynajmniej 2 razy w tygodniu. Już małe porcje około 100g dostarczają nam dużo jodu np.:

  • dorsz zawiera średnio 110 mikrogramów jodu w 100 g produktu
  • łosoś – 44 μg/100 g produktu
  • płastuga (flądra) – 52 μg /100 g produktu
  • makrela wędzona – 40 μg /100 g produktu
  • śledź – 30 μg /100 g.

Ponadto źródłem jodu są glony i morszczyny.Miłośnicy sushi łączcie się!

Pamiętajmy jednak o pewnych zasadach które pozwolą nam wykorzystać jod z potraw
w jak największym procencie. Nie należy łączyć surowców naturalnie bogatych w jod z :

  • Kapustą, brokułami, kalafiorem, są to tak zwane warzywa zawierają dużo siarkocyjanin
  • Kapustą czerwoną, zawiera dużo polifenoli
  • Roślinami strączkowymi zawierają dużo hemoglutyniny

Związki te ograniczają dobre wykorzystanie jodu z diety. Jeśli mamy niedobory jodu stwierdzone przez lekarza na podstawie badania moczu, starajmy się mądrze jeść. Powodzenia!